‘योनीवर लिंग ठेवून वीर्यपात केल्यास हा बलात्कार नाही’: छत्तीसगड उच्च न्यायालय : छत्तीसगड उच्च न्यायालयाने 16 फेब्रुवारी 2026 रोजी दिलेल्या एका महत्त्वपूर्ण निकालात 2004 सालच्या प्रकरणात दिलेली बलात्काराची शिक्षा बदलून बलात्काराच्या प्रयत्नात रूपांतरित केली आहे. Chhattisgarh High Court rape verdict या निर्णयामुळे कायदेशीर परिभाषा, पुराव्यांचे मूल्यमापन आणि भारतीय दंड संहितेतील तरतुदी यांवर पुन्हा व्यापक चर्चा सुरू झाली आहे.
‘योनीवर लिंग ठेवून वीर्यपात केल्यास हा बलात्कार नाही’: छत्तीसगड उच्च न्यायालय
हे प्रकरण Vasudeo Gond v. State of Chhattisgarh या नावाने नोंदवले गेले होते. या प्रकरणाची सुनावणी (Narendra Kumar Vyas) न्या.नरेंद्र कुमार व्यास यांच्या एकल खंडपीठासमोर झाली. घटना धमतरी जिल्ह्यातील असून, अपीलकर्त्यावर पीडितेला जबरदस्तीने घरात नेणे, तिचे कपडे उतरवणे, हात-पाय बांधणे, तोंडात कापड कोंबणे आणि तिच्यावर जबरदस्ती लैंगिक संबंध प्रस्थापित करण्याचा प्रयत्न केल्याचा आरोप होता.
डॉक्टरांनी अंशतः प्रवेशाची शक्यता व्यक्त केली
अभियोजन पक्षाचा दावा असा होता की आरोपीने आपले जननेंद्रिय पीडितेच्या योनीच्या वर ठेवून सुमारे दहा मिनिटे घासले.
पूर्ण प्रवेश झाला नसल्याचे नमूद करण्यात आले. वीर्यस्खलन झाले, मात्र आत प्रवेशाशिवाय.
या निवेदनाच्या आधारे खटल्याची मांडणी करण्यात आली होती.
वैद्यकीय अहवालात पीडितेचे हायमेन अखंड असल्याचे नमूद करण्यात आले.
वल्वा भागात लालसरपणा दिसून आला, पांढऱ्या द्रवाचे अस्तित्व नोंदवले गेले आणि अंतर्वस्त्रांवर वीर्य आढळले.
डॉक्टरांनी अंशतः प्रवेशाची शक्यता व्यक्त केली, परंतु ती फक्त एका बोटाच्या टोकाएवढी असल्याचा उल्लेख केला.
वीर्यस्खलन हा निकष नाही;बलात्कार न ठरता बलात्काराचा प्रयत्न मानला जाईल
ट्रायल कोर्टाने भारतीय दंड संहितेच्या कलम 376(1) अंतर्गत बलात्कार आणि कलम 342 अंतर्गत बेकायदेशीर कैद याबाबत आरोपीला दोषी ठरवले. त्याला सात वर्षांची सक्तमजुरी आणि दंड अशी शिक्षा सुनावण्यात आली होती.
मात्र Chhattisgarh High Court rape verdict देताना उच्च न्यायालयाने भारतीय दंड संहितेच्या कलम 375 च्या 2013 पूर्वीच्या स्वरूपाचा विचार केला. न्यायालयाने स्पष्ट केले की त्या काळातील कायदेशीर तरतुदीनुसार बलात्कार सिद्ध होण्यासाठी प्रवेश हा आवश्यक घटक आहे; वीर्यस्खलन हा निकष नाही. न्यायालयाने निरीक्षण केले की प्रवेशाशिवाय वीर्यस्खलन झाले असले, तरी ते बलात्कार न ठरता बलात्काराचा प्रयत्न मानला जाईल.
पुरावे आणि साक्षी यांवरून पूर्ण प्रवेश सिद्ध झाला नसल्याचे न्यायालयाने नमूद केले
न्यायालयाने असेही नमूद केले की केवळ जननेंद्रिय योनीच्या वर ठेवून वीर्यस्खलन करणे याला बलात्कार म्हणता येणार नाही.
प्रवेश सिद्ध करण्यासाठी ठोस आणि स्पष्ट पुरावे आवश्यक आहेत की,
आरोपीचे जननेंद्रिय स्त्रीच्या जननांगातील लेबियाच्या आत प्रवेशले होते,जरी ते अत्यल्प असला तरी.
या प्रकरणात वैद्यकीय पुरावे आणि साक्षी यांवरून पूर्ण प्रवेश सिद्ध झाला नसल्याचे न्यायालयाने नमूद केले.
त्यामुळे बलात्काराचा आरोप टिकवून ठेवणे कायदेशीरदृष्ट्या योग्य ठरणार नाही, असे न्यायालयाने म्हटले. मात्र आरोपीची कृती केवळ तयारीच्या पातळीवर न राहता प्रत्यक्ष अंमलबजावणीकडे गेली होती, असे निरीक्षण करत न्यायालयाने भारतीय दंड संहितेच्या कलम 376 सह कलम 511 अंतर्गत बलात्काराचा प्रयत्न म्हणून दोष निश्चित केला.
Chhattisgarh High Court rape verdict नुसार बलात्कार (376(1)) अंतर्गत दिलेली शिक्षा रद्द करण्यात आली.
त्याऐवजी बलात्काराच्या प्रयत्नासाठी 3 वर्षे 6 महिने कारावास आणि 200 रुपये दंड अशी शिक्षा ठोठावण्यात आली.
कलम 342 अंतर्गत दिलेली शिक्षा कायम ठेवण्यात आली. आरोपी जामिनावर असल्याने त्याला शरण येण्याचे आदेश देण्यात आले.
प्रकरण जुने असल्याने नवी (आताची) व्याख्या लागू नाही
या निर्णयात सर्वोच्च न्यायालयाच्या Koppula Venkat Rao v. State of Andhra Pradesh (2004) या निकालाचा संदर्भ देण्यात आला. त्या प्रकरणातही प्रवेशाशिवाय वीर्यस्खलन हे बलात्काराचा प्रयत्न मानण्यात आले होते. उच्च न्यायालयाने स्पष्ट केले की 2013 च्या फौजदारी कायदा दुरुस्तीपूर्वी कलम 375 मधील ‘penetration’ ची व्याख्या मर्यादित होती. 2013 नंतर व्याख्या व्यापक करण्यात आली असून कोणत्याही छिद्रात कोणत्याही वस्तूचा प्रवेश हा देखील गुन्ह्याच्या चौकटीत येतो; परंतु सदर प्रकरण 2004 मधील असल्याने जुनी तरतूद लागू करण्यात आली.
Chhattisgarh High Court rape verdict सोशल मीडियावर मोठ्या प्रमाणावर चर्चेत आहे.
न्यायालयाने वापरलेली स्पष्ट आणि थेट भाषा काहींना धक्कादायक वाटली,
तर काही कायदेतज्ज्ञांनी ती कायदेशीर तत्त्वांच्या अचूक मांडणीसाठी आवश्यक असल्याचे मत व्यक्त केले.
या निर्णयामुळे बलात्कार आणि बलात्काराचा प्रयत्न यांतील कायदेशीर सीमारेषा, पुराव्यांचे मूल्यमापन,
तसेच 2013 पूर्वी आणि नंतरच्या कायदेशीर तरतुदींतील फरक यांवर व्यापक चर्चा सुरू झाली आहे.
Chhattisgarh High Court rape verdict हा केवळ एका प्रकरणापुरता मर्यादित नसून,
तो भारतीय फौजदारी न्यायव्यवस्थेतील व्याख्यात्मक अचूकतेचे आणि पुराव्यांच्या कसून परीक्षणाचे उदाहरण म्हणून पुढे येत आहे.
प्रसिद्ध अभितेने प्रकाश राज यांनी या निर्णयावर कठोर शब्दांत टीका करत प्रश्न विचारला
अभितेने प्रकाश राज यांनी म्हटले, घृणास्पद…. अशा न्यायाधीशांकडून आणि न्यायालयांकडून आपण न्यायाची अपेक्षा कशी करू शकतो?
DISGUSTING….How can we expect justice from such judges and courts #justasking pic.twitter.com/WwjVvgtsVt
— Prakash Raj (@prakashraaj) February 18, 2026
Support Jaaglyabharat.com, – Your Small Contribution, A Big Step Towards Change!
जागल्याभारत अतिशय कमी रिसोर्स मध्ये काम करत आहे. दुसरीकडे बलाढ्य मेनस्ट्रिम मिडिया (प्रसार माध्यमे) जी सातत्याने फेक न्यूज चालवत असतात,आणि शोषित वंचित समाजाचे प्रश्न दाबत असतात.त्यामुळे आपल्या मिडियाला बळ दिले पाहिजे.अशा परिस्थितीत स्वतंत्र, प्रामाणिक आणि लोकांच्या बाजूने उभा असलेला मीडिया टिकून राहणे अत्यंत कठीण झाले आहे. म्हणूनच आपला मीडिया मजबूत करणे ही आज काळाची गरज आहे.
जागल्याभारत कोणत्याही कॉर्पोरेट, राजकीय पक्ष किंवा सत्ताकेंद्राच्या दयेवर चालत नाही. आम्ही तुमच्यासाठी ज्ञान, बातम्या आणि वास्तव मांडतो—तेही कोणताही दबाव न घेता.
आरएसएस ज्या पद्धतीने गुरुदक्षिणा स्वीकारतो—ना व्यक्ती, ना नोंदणीकृत संघटना—त्याच धर्तीवर, तुम्हीही जागल्याभारतवर मिळणाऱ्या ज्ञान, बातम्या आणि माहितीच्या मोबदल्यात छोटीशी आर्थिक मदत देऊ शकता.
तुमची मदत ही केवळ आर्थिक पाठबळ नाही,
ती स्वतंत्र विचारांना दिलेली साथ आहे,
ती सामाजिक न्यायासाठी उभे राहण्याची भूमिका आहे,
ती फेक न्यूजविरोधातील लढ्यातील सहभाग आहे.
थोडीशी मदतही आमच्यासाठी अत्यंत मोलाची आहे.
जागल्याभारतला बळ द्या.
सत्याला बळ द्या.
At Jaaglyabharat.com, we’re committed to bringing you accurate, insightful news that you can trust. By making a small contribution, you help us continue delivering high-quality content, expanding our reach, and staying independent. Every bit of support keeps the news accessible and empowers us to do more.
Thank you for standing with us!
आपल्या जागल्याभारत या युट्यूब चॅनेल ला भेट द्या,सबसक्राईब करा. सपोर्ट करा.
आपल्या @jaaglyabharat या टेलिग्राम चॅनेलवर सहभागी व्हा,ताज्या अपडेट्स मिळवा
जागल्याभारत वर माफक दरात जाहिरात देण्यासाठी संपर्क करा
First Published by Team Jaaglya Bharat on FEB 18,2026 | 00:00 PM
WebTitle – Chhattisgarh High Court Converts Rape Conviction to Attempt to Rape in 2004 Case























































